Home >> Lichaam & Geest >> Gezondheid >> Voedingsgids >> Probiotica: Wat zijn het? Waar zijn ze goed voor?

Probiotica: Wat zijn het? Waar zijn ze goed voor?


Probiotica is een naam die veel rond gaat. Een probioticum is een preparaat met de zogenaamde “goede darmbacteriën”.
Het zijn culturen van levensvatbare bacteriesoorten die een gunstig effect hebben op de gezondheid.
Veel mensen kennen tegenwoordig de Yakult, Vifit , Actimel, Activia en hoe ze allemaal mogen heten. Ze firma’s claimen nogal wat: Het is goed voor de darmflora!

Maar is dit zo?

Het blijkt dat deze preparaten vaak aangetast worden door het maagzuur in de maag. Alleen preparaten die maagsapresistent zijn, komen grotendeels ongeschonden door het zure milieu in de maag. De flesjes zijn dit over het algemeen grotendeels niet.

Moet ik dan die flesjes kopen?

Het kan wel, maar iemand heeft voor mij uitgerekend dat het aantal goede bacteriën dat men binnenkrijgt in vergelijking met een goed probioticumpreparaat (in poeder of capsule vorm van een goede firma met dus een betrouwbare samenstelling) relatief weinig is en dat je duurder uit bent door iedere dag een flesje X te drinken, dan elke dag 1 of meer (meestal 2 capsules) van een goed probioticum te slikken.
Het nadeel schijnt verder te zijn, dat de bacteriën uit ze zogenaamde flesjes zich niet goed hechten aan de darmwand, terwijl een goed probioticum, dat maagsapresistent is, dat wel doet.

Wat kan een goed probioticum betekenen voor mijn gezondheid?

Een goed probioticum doet het volgende:

  • Het verhoogt je afweer, je immuunsysteem wordt sterker. Het beschermt je dus tegen infecties.
  • Het zorgt voor een betere voedselvertering.
  • Het zorgt voor een betere opname van voedingsstoffen, vitaminen en mineralen.
  • Probiotica zelf produceren korte ketenige vetzuren,vitaminen en melkzuur (PH verlaagd; ziekteverwekkers in toom houden, betere opname mineralen
  • Het gebruik van probiotica vermindert allergieën (kans vermindert met 50%)
  • Het gebruik van probiotica schijnt anti-carcinogeen te werken (tegen de aanmaak van kankercellen).
  • Het gebruik van probiotioca vermindert het cholesterol.
  • Probiotica zelf produceren ook vitaminen (bifido bacteriën produceren B-vitamines)
  • Probiotica kan ter preventie of ter behandeling van diarree, darminfecties (ziekte van Crohn, colitis ulcerosa) of bv spastisch darm (IBS) worden ingezet.

Wat is een darmflora?

De darmflora is een verzamelnaam voor alle bacteriën in de darm. Er zijn meer dan 1000 verschillende soorten bacteriën en hun aantal loopt meer dan in de miljarden.
De samenstelling van de darmflora is bij iedereen anders. Er moet er echter een goed evenwicht zijn tussen de goede en de slechte (want die leven ook in je darm, bij iedereen!) bacteriën: de goede moeten overheersen. De darmwand zit vol met afweercellen die samenwerken met de goede darmbacteriën. Dit bepaalt voor 70-80 % je afweer, je weerstand tegen ziekten.
Een van je defensiemechanismen tegen ziektekiemen en wel je belangrijkste, zit dus in je darmen!!

Aan welke criteria dient een goed probioticum te voldoen?

  • Veiligheid
    Een bacteriecultuur dient niet-pathogeen (pathogeen=ziekmakend) te zijn.
  • Technologische eigenschappen (vrij naar www.fooddata.nl)
    Probiotica moeten tevens uitstekende technologische eigenschappen bezitten zodat ze gefabriceerd en ingelijfd kunnen worden in voeding zonder daarbij hun levensvatbaarheid en doelmatigheid te verliezen. Ze moeten HUMANE stammen bevatten, deze zijn bruikbaar voor het lichaam. Tevens dienen probiotica in voeding geen onaangename smaken, aroma’s en weefsels te produceren.
  • De probiotische bacteriën moeten het zure milieu binnen het maagdarmkanaal overleven en bestand zijn tegen gal.
  • in het darmstelsel aangekomen, dienen de probiotische bacteriën zich te moeten kunnen vermeerderen en te koloniseren (anders heb je er niets aan).
  • De probiotische bacteriën dienen tegenwerkend te zijn tegen carcinogene (kankerverwekkende)en pathogene micro-organismen;
  • verder dienen de probiotische bacteriën zich stabiel te kunnen onderhouden binnen het darmstelsel.
  • Een goed probioticum dient minimaal vijfhonderdmiljoen (0,5 maal 10 tot de negende) bacteriën per dagdosering te bevatten. Alhoewel er ook deskundigen zijn die 4 miljard per eenheid aanhouden (Jan Blaauw).
  • Er moeten stammen in zitten die in vrijwel het hele lichaam voorkomen.

Welke bacteriestammen worden gebruikt?

De meest gebruikte stammen zijn de lactobacilli zoals: Lactobaccilus acidophilus en biofidobacteria welke klinisch bewezen (=wetenschappelijk bewezen) gezondheidsbevorderende effecten hebben op het menselijk lichaam. Hierbij wordt o.a gewezen op het voorkomen van diarree of tumoren binnen het darmstelsel.

Welke merken zijn dan “goed”?

Ik kan hier niet volledig zijn, maar merken waar ik zelf het meeste mee werk (in verband met de goede prijs-kwaliteitsverhouding) zijn:
Orthica en AOV. Andere goede merken zijn: Natren, Vitals, Solgar en Bonusan.

Wanneer gebruik je welk probioticum?

In onderstaande gevallen is probiotica te gebruiken. Let er wel op dat u een preparaat neemt dat afgestemd is op de leeftijd: voor baby’s, kinderen en ouderen zijn er speciale preparaten. Kinderen en ouderen hebben een hele andere darmflora dan een “gemiddelde” volwassene.

  • Bij een verstoorde darmflora (dit kan komen door verminderde weerstand, schimmelbelasting, erfelijke aanleg,pathogene(=ziekmakende ) bacterien opgelopen) waardoor diarree, verstopping of buikpijn kan ontstaan.
  • Bij darmklachten: bij verstopping, diarree met of zonder bekende oorzaak, buikpijn ( waarbij andere ziekten of aandoeningen zijn uitgesloten of tevens behandeld worden), bij een darminfectie, bij specifieke darmklachten of darmziekten zoals de ziekte van Crohn, colitis ulcerosa( dikke darmontsteking).
  • Bij erfelijke belasting m.b.t allergieën: Er is een 50% afname van de kans dat het kind ook een allergie ontwikkeld.
  • Bij allergische klachten : Een betere darmflora doet allergische klachten afnemen.
    Orthica heeft hier bijvoorbeeld Orthica Atopic voor. Maar soms wordt ook wel door een arts of therapeut gekozen voor een “gewoon” probioticum.
  • Bij de geboorte van een kind:
    Heeft de moeder,vader, broertje of zusje van een baby een voedselallergie, hooikoorts, eczeem of astma dan heeft het kind een grotere kans op het ontwikkelen van een allergie. Er komen steeds meer aanwijzingen dat het toedienen van probiotica vanaf de geboorte aan het kind, en zelfs al aan de zwangere moeder, leidt tot een andere darmflora bij kinderen en tot het voorkomen van klachten van allergische oorsprong.
    De darm is bij de geboorte steriel en bevat nog geen bacteriën. Tijdens de geboorte krijgt het kind een minimale hoeveelheid bacteriën van de moeder mee. De baby krijgt, wat de moeder beschikbaar heeft (!) Dit kan dus ook nadelig uitpakken als de moeder een slechte darmflora heeft. Ook tijdens het geven van borstvoeding worden bacteriën overgedragen. Na ongeveer 2 jaar (!!!!!!!!) pas is de darmflora volledig volgroeid.
  • Bij zwangere vrouwen: wanneer zwangere vrouwen last hebben van darmklachten wordt het slikken van probiotica aanbevolen. Dit geldt EXTRA wanneer de zwangere vrouw last heeft van (terugkerende) vaginale schimmelinfecties.
  • Bij vrouwen met terugkerende (vaginale) schimmelinfecties. (zie bovenstaand)
  • Bij baby’s met darmkrampen: probiotica verbeterd de darmflora en darmwerking waardoor d krampen afnemen. Bijvoorbeeld: Orthiflor start van Orthica (voor de allerkleinsten), Orthiflor Junior van Orthica (vanaf 6 weken tot 6 mnd).
  • Na een keizersnede: Kinderen die via een keizersnede ter wereld komen missen de aanzet tot een de opbouw van een natuurlijke darmflora, doordat zij de bacteriën niet via de vagina meekrijgen. Deze kinderen hebben hierdoor vaker last van krampen, een niet goed werkend afweersysteem of het ontwikkelen van astma of eczeem.
  • Bij eczeem en astma: Deze ziekten horen bij de atopische constitutie, die helaas steeds meer mensen krijgen. Bij eczeem koemelk weglaten (zie daarvoor het artikel op de website over koemelk in relatie tot eczeem). Probiotica zorgen ervoor dat de klachten van eczeem of astma verminderen of weggaan.
  • Tijdens en na het gebruik van antibiotica: Vroeger werd gedacht dat gedurende een antibioticumkuur geen probiotica konden worden genomen omdat ze wellicht de antibiotica zouden tegenwerken. Dit is achterhaald. Je kunt, zodra je antibiotica krijgt voorgeschreven, gelijk met de probiotica beginnen (sommige therapeuten adviseren er enkele uren tussen de inname van antibiotica en probiotica te laten zitten. Je kunt dit altijd doen voor de zekerheid).
    Ga minimaal een paar weken door nadat de kuur is afgelopen.
  • Bij reizigersdiarree en/of voedselvergiftiging
  • Na een operatie, ook een darmoperatie: Neem gelijk de volledig toegestane dosering in voor uw leeftijdscategorie. De darmen komen beter op gang.
  • Bij verminderde weerstand: probiotica verhogen de weerstand
  • Bij het geven van borstvoeding: zowel moeder kan het gebruiken (orthiflor original van Orthica) en de baby (orthiflor start van Orthica ).De baby zal minder darmkrampen hebben en de moeder zal sneller herstellen en haar darmflora zal ook sneller herstellen van de druk op de darmen van de zwangerschap en van de bevalling. Het verbeterd tevens de weerstand van moeder en kind.

Hoe en wanneer neem je probiotica in?

Het beste is om probiotica nuchter in te nemen, ’s avonds voor het slapen gaan, dan kan het gedurende de nacht rustig door het darmkanaal gaan. De pH van de maag is dan ook het laagst, zodat er de maximale hoeveelheid in het darmkanaal aankomt.
Voor baby’s is dat anders: zij kunnen het door de flesvoeding of afgekolfde melk nemen.
Geeft de moeder borstvoeding en kolft ze niet, kan het vermengd worden met een beetje water (tot het een beetje pap is, maak het niet te dun) en kan het zo aan de baby gegeven worden.
Het laten staan van een opengemaakte capsule of poeder in water kan ook, maar HOEFT NIET! Dan vermenigvuldigen de bacteriën zich al in het glas. Je hebt dus meer waar voor je geld!
Vaak wordt gezegd dat het in lauw water gedaan moet worden en niet in koud water. Eric van Schijndel heeft dit in een laboratorium laten onderzoeken en hieruit bleek geen verschil tussen het aantal bacteriën in het glas met oorspronkelijk lauw water en het glas met koud water.
Het verhaal over het lauwe water is dus waarschijnlijk onzin.

Probiotica worden gemaakt van o.a melk Wat als ik of mijn kind een koemelkallergie of intolerantie heeft?
In de praktijk zie ik weinig of geen problemen bij kinderen met koemelkallergie of intolerantie die probiotica gebruiken. De eiwitten van de melk zitten er niet in.

Er zijn wel probiotica die melkvrij zijn: Superdophilus 100% melkvrij van Vitals, Bulgaricum 100% melkvrij van Vitals, Bifidonaat 100% melkvrij van Vitals, de Biodophilus (forte) N111 of Biodophilus poeder aardbei voor kinderen van AOV.

IN HET ALGEMEEN: PROBIOTICA NEMEN KAN ALTIJD:
Er is geen enkele aanwijzing dat het innemen van een probioticum op wat voor manier dan ook en in welke situatie dan ook, schadelijk zou kunnen zijn.
Duidelijke bewezen is het dat het gewoon in de zwangerschap kan worden gebruikt.
Ook als je gezond bent, kun je preventief probiotica nemen: je weerstand wordt nog beter!!

Het verschil tussen probiotica en prebiotica

Probiotica is dus het kunstmatig toepassen van NATUURLIJKE bacteriën. Prebiotica is een andere term voor voedingsvezels, die op een natuurlijke wijze de bacteriewerking in de darmen stimuleren. Met de term ‘vezel’ wordt een substantie aangeduid die niet of moeilijk verteerd kan worden. De vezel wordt door bacteriën gefermenteerd, oftewel afgebroken.
Dit proces stimuleert de bacterieflora in de darmen. Daarom worden ze prebiotica genoemd.

Er zijn 2 soorten vezels:

  • In water oplosbare vezels (die in groente, fruit, en peulvruchten voorkomen)
    Zij hebben een gunstig effect op de stoelgang en bij de bestrijding van diarree.
    Daarnaast hebben ze een gunstig effect op het cholesterolgehalte en op het glucosegehalte van het bloed.
  • De niet-oplosbare vezels: (deze zitten vooral in graanproducten).
    Bij het malen en pellen van graan gaat echter voor een groot gedeelte van de vezels verloren.
    Daarom: hoe onbewerkter, hoe beter het is. Deze vezels zuigen zich in de darmen vol met water waardoor de ontlasting soepel blijft en daardoor worden verstoppingen voorkomen.

Mijn advies:

Koop een goed, betrouwbaar probioticum; het is goed voor uw gezondheid en u bent goedkoper uit dat dan u elke dag flesje X neemt, dat niet doet wat het belooft.

Yvonne Verhaar
Meer info? info@bodymindspirit.nl
Website

Bekijk ook

Chronisch moe door vitamine D tekort

Chronisch moe door vitamine D tekort

Vitamine D is nog steeds een onderschatte vitamine, of eigenlijk gezegd hormoon, maar krijgt gelukkig steeds meer bekendheid door de vele boeken en publicaties van de afgelopen tijd. Hoewel men bij vitamine D in de meeste gevallen alleen maar aan sterke botten denkt levert een gebrek aan vitamine D een breed scala aan klachten op.